Prawo a dyskryminowanie

Nagranie wykładu dr. Witolda Klausa z Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk oraz Prezesa Stowarzyszenia Interwencji Prawnej pt. "Prawo a dyskryminowanie”. Wykład zorganizowany przez Centrum Badań Migracyjnych UAM w Poznaniu w Centrum Kultury Zamek w dniu 18.05.2016. Wykład jest częścią cyklu spotkań poświęconych tematyce uchodźczej i migracyjnej organizowanych przez Centrum Badań Migracyjnych. 

Czym jest "dyskryminacja"? Czy samo prawo może dyskryminować? Czy cudzoziemcy są w Polsce dyskryminowani? Czy wymaganie od cudzoziemców zezwolenia na pracę to dyskryminacja? A co z umieszczeniem ich za kratami w strzeżonym ośrodku dla cudzoziemców? Czy cudzoziemcy powinni zarabiać tyle samo co polscy pracownicy? A czy powinni mieć prawo do korzystania z pomocy społecznej w naszym kraju?  W powszechnym przeświadczeniu, kiedy myślimy o prawie w kontekście dyskryminacji, szukamy w nim sposobów i środków ochrony przed tym zjawiskiem. Uciekamy się niejako pod ochronę prawa. I rzeczywiście może ono pełnić taką funkcję, co więcej wykształciła się nawet cała odrębna gałąź prawa – prawo antydyskryminacyjne, które w pewnym zakresie chroni przebywających w Polsce cudzoziemców. Jednakże na relację prawo versus dyskryminacja można też spojrzeć od innej strony. Bywa bowiem tak, że prawo jest ślepe na nierówne traktowanie, gdyż odpowiednie przepisy – wbrew społecznemu poczuciu sprawiedliwości czy słuszności – nie postrzegają określonych sytuacji jako dyskryminujących. Zdarza się także, że prawo samo i to celowo nierówno traktuje ludzi np. migrantów, zabraniając im dostępu do niektórych uprawnień czy wręcz karząc za zachowania, za które obywatele ukarani by nie byli. Przypatrzmy się zatem podejściu Temidy do cudzoziemców – kiedy ich chroni, kiedy karze, a w jakich przypadkach jest ślepa na ich los.

Nagranie wykonała Agata Stanisz

Szerzymy i akceptujemy hejtowanie? Mowa nienawiści w Polsce

Nagranie wykładu zorganizowanego przez Centrum Badań Migracyjnych w Poznaniu pt. "Szerzymy i akceptujemy hejtowanie? Mowa nienawiści w Polsce" 13.01.2016 r. w Centrum Kultury Zamek. Wykład wygłosiła dr Aleksandra Gliszczyńska-Grabias, która pracuje w Poznańskim Centrum Praw Człowieka Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk (PAN). Dr Gliszczyńska-Grabias specjalizuje się w problematyce prawa antydyskryminacyjnego, prawa konstytucyjnego, zagadnieniu konfliktu między wolnością słowa a mową nienawiści, jak również sprawiedliwości okresu przejściowego oraz „praw pamięci”.

Mowa nienawiści jest zjawiskiem, które polega na używaniu języka w celu rozbudzenia, rozpowszechniania czy usprawiedliwiania nienawiści i dyskryminacji, jak również przemocy wobec konkretnych osób czy grup. Akceptacja przez społeczeństwo mowy nienawiści przyczynia się do utrwalania stereotypów, mniejszej akceptacji przedstawicieli grup ‘hejtowanych’, może też prowadzić do tzw. przestępstw z nienawiści. Mowa nienawiści przyjmuje różne formy, stąd częsta trudność w jej jednoznacznym nazwaniu i rozpoznaniu. Wykład jest okazją do przyjrzenia się temu zagadnieniu. Przedstawiona została problematyka przeciwdziałania mowie nienawiści z uwzględnieniem informacji o podstawowych instrumentach prawnych (prawa polskiego i międzynarodowego), praktyce ich stosowania, interesujących rozstrzygnięciach sądowych dotyczących mowy nienawiści. Wykład poświęcony jest również najważniejszemu dylematowi związanemu z penalizowaniem mowy nienawiści, czyli ograniczaniem swobody wypowiedzi osób szerzących publicznie tego rodzaju treści, jak również wskazaniu najważniejszych zagrożeń związanych z obecnością werbalnej nienawiści w przestrzeni publicznej.

Nagranie wykonała Agata Stanisz